Od 12 sierpnia 2025 roku komornicy sądowi i asesorzy komorniczy w Polsce mogą wykonywać swoje obowiązki po ukończeniu 65 lat. Nowelizacja ustawy o komornikach sądowych przywróciła wcześniejszą granicę wieku, wynoszącą 70 lat. Zmiana dotyczy konkretnej grupy zawodowej i nie oznacza podwyższenia powszechnego wieku emerytalnego w Polsce, enguide.pl podaje, powołując się nа portalsamorzadowy.pl.
- Praca do 70. roku życia. Kogo obejmują nowe przepisy?
- Dlaczego Polska podniosła granicę wieku z 65 do 70 lat?
- Co zmieniła nowelizacja ustawy o komornikach sądowych?
- Komornicy, notariusze i sędziowie. Jak wyglądają limity wieku?
- Asesura komornicza bez limitu sześciu lat
- Czy nowe przepisy oznaczają podwyższenie wieku emerytalnego w Polsce?
- Niemcy również rozważają zmiany w systemie emerytalnym
- Co oznacza zmiana dla komorników i systemu egzekucyjnego?
Nowe regulacje obejmują również zniesienie sześcioletniego limitu trwania asesury komorniczej. Ministerstwo Sprawiedliwości uzasadniało reformę potrzebą równego traktowania przedstawicieli zawodów prawniczych, wykonania wyroków sądów administracyjnych oraz lepszego wykorzystania doświadczenia zawodowego komorników.
Praca do 70. roku życia. Kogo obejmują nowe przepisy?
Najważniejsza zmiana polega na przesunięciu granicy wieku, po której komornik sądowy lub asesor komorniczy musi zostać odwołany ze stanowiska. Wcześniej obowiązek ten powstawał po ukończeniu 65 lat. Obecnie granicę ustalono na 70 lat.
Zmiana nie oznacza jednak, że każda osoba wykonująca ten zawód musi pracować do siedemdziesiątki. Przepisy pozwalają na dłuższą aktywność zawodową, ale nie odbierają prawa do przejścia na emeryturę po uzyskaniu odpowiednich uprawnień.
Nowelizacja przywróciła rozwiązanie stosowane przed zmianami wprowadzonymi w 2018 roku. Ustawodawca zdecydował się na ten krok po sporach prawnych dotyczących obowiązkowego odwoływania komorników po przekroczeniu określonego wieku.
Wiek 70 lat wyznacza obecnie granicę obowiązkowego odwołania ze stanowiska, a nie termin, do którego każdy komornik musi pozostawać aktywny zawodowo.
W praktyce nowe regulacje dają doświadczonym przedstawicielom tego zawodu możliwość dalszej pracy bez konieczności kończenia jej wyłącznie z powodu ukończenia 65 lat. Zmiana dotyczy również asesorów, którzy wykonują określone czynności egzekucyjne i zdobywają doświadczenie potrzebne do objęcia stanowiska komornika sądowego.
Dlaczego Polska podniosła granicę wieku z 65 do 70 lat?
Obowiązujący wcześniej limit budził zastrzeżenia dotyczące równego traktowania w zatrudnieniu. Ministerstwo Sprawiedliwości wskazywało, że sądy administracyjne uznawały obowiązek odwoływania komorników po ukończeniu 65 lat za sprzeczny z unijnymi zasadami przeciwdziałania dyskryminacji ze względu na wiek.
Podobne wątpliwości pojawiały się w sprawach dotyczących asesorów komorniczych. Decyzje o odwołaniu osób, które ukończyły 65 lat, były zaskarżane, a spory trafiały do sądów administracyjnych.
Resort sprawiedliwości argumentował, że odmienny limit dla komorników nie miał wystarczającego uzasadnienia w porównaniu z regulacjami dotyczącymi innych zawodów prawniczych.
Wydłużenie aktywności zawodowej komorników pozwoli lepiej wykorzystać ich wiedzę i doświadczenie. Przyczyni się również do zakończenia sporów sądowych związanych z wcześniejszym odwoływaniem komorników sądowych z pełnionej funkcji.
Takie stanowisko przedstawił wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha w komunikacie resortu z 12 sierpnia 2025 roku.
Wprowadzone rozwiązanie ma zatem dwa zasadnicze cele. Pierwszym jest usunięcie przepisów kwestionowanych z punktu widzenia równego traktowania, drugim zaś ograniczenie problemów prawnych związanych z odwoływaniem przedstawicieli zawodu po osiągnięciu określonego wieku.
Co zmieniła nowelizacja ustawy o komornikach sądowych?
Reforma obejmuje dwa główne obszary. Pierwszy dotyczy wieku wykonywania zawodu, drugi możliwości kontynuowania asesury komorniczej przez okres dłuższy niż sześć lat.
Najważniejsze zmiany przedstawiają się następująco:
- Granica wieku 70 lat zamiast 65 lat przy obowiązkowym odwołaniu komornika sądowego lub asesora komorniczego ze stanowiska.
- Zniesienie maksymalnego, sześcioletniego okresu trwania asesury komorniczej.
- Zachowanie prawa do przejścia na emeryturę po uzyskaniu wymaganych uprawnień.
- Dostosowanie przepisów do unijnych standardów równego traktowania i stanowiska przedstawianego przez sądy administracyjne.
Zmiany weszły w życie 12 sierpnia 2025 roku, po zakończeniu procesu legislacyjnego. Sejm uchwalił nowelizację w czerwcu, Senat przyjął ją bez poprawek, a prezydent podpisał ustawę 24 lipca 2025 roku.
Istotne znaczenie ma to, że nowe regulacje nie ustanawiają odrębnego systemu emerytalnego dla komorników. Zmieniają zasady wykonywania zawodu i moment obowiązkowego odwołania ze stanowiska, pozostawiając możliwość wcześniejszego skorzystania z uprawnień emerytalnych.
Komornicy, notariusze i sędziowie. Jak wyglądają limity wieku?
W dyskusji nad nowelizacją Ministerstwo Sprawiedliwości porównywało sytuację komorników z zasadami dotyczącymi innych zawodów prawniczych. Różnice w przepisach były jednym z argumentów przemawiających za zmianą regulacji.
| Zawód | Zasady dotyczące wieku |
|---|---|
| Komornik sądowy | Obowiązkowe odwołanie ze stanowiska po ukończeniu 70 lat |
| Asesor komorniczy | Obowiązkowe odwołanie ze stanowiska po ukończeniu 70 lat |
| Notariusz | Odwołanie przez ministra po ukończeniu 70 lat |
| Sędzia | Co do zasady przejście w stan spoczynku po ukończeniu 65 lat, z możliwością dalszego zajmowania stanowiska na warunkach określonych w przepisach |
| Adwokat | Brak ustawowej górnej granicy wieku wykonywania zawodu |
| Radca prawny | Brak ustawowej górnej granicy wieku wykonywania zawodu |
Porównanie pokazuje, że nie wszystkie profesje prawnicze podlegają identycznym zasadom. W przypadku sędziów dalsze orzekanie po ukończeniu 65 lat zależy od spełnienia wymogów ustawowych, w tym odpowiedniej procedury i uzyskania wymaganej zgody. W przypadku adwokatów i radców prawnych przepisy nie ustanawiają analogicznego, powszechnego limitu wieku wykonywania zawodu.
Wprowadzenie granicy 70 lat dla komorników przywróciło rozwiązanie stosowane przed 2019 rokiem i ograniczyło różnice między regulacjami poszczególnych profesji prawniczych.
Asesura komornicza bez limitu sześciu lat
Drugim ważnym elementem reformy jest zniesienie maksymalnego czasu trwania asesury komorniczej. Wcześniej asesor mógł pozostawać na tym stanowisku najwyżej sześć lat, co ograniczało czas dostępny na zdobywanie doświadczenia i podejmowanie decyzji dotyczących dalszej kariery.
Asesor komorniczy to osoba, która ukończyła wymagane szkolenie, zdała egzamin zawodowy i została powołana na stanowisko asesora. W ramach swoich obowiązków wykonuje czynności określone przepisami, zdobywając praktykę potrzebną do późniejszego objęcia funkcji komornika sądowego.
Po zniesieniu limitu nie ma już ustawowego maksymalnego okresu trwania asesury wynoszącego sześć lat. Pozwala to dłużej pozostawać na stanowisku i samodzielniej planować moment ubiegania się o powołanie na komornika.
Według Ministerstwa Sprawiedliwości poprzedni limit mógł skłaniać wykwalifikowane osoby do rezygnacji z zawodu, nawet jeśli chciały kontynuować pracę. Jego usunięcie ma zwiększyć elastyczność planowania kariery oraz poprawić stabilność kadrową systemu egzekucyjnego.
Zniesienie limitu trwania asesury daje asesorom większą swobodę w planowaniu kariery zawodowej i pozwala dostosować decyzję o ubieganiu się o stanowisko komornika do indywidualnej sytuacji.
To jeden z praktycznych skutków nowelizacji wskazywanych przez resort sprawiedliwości.
Czy nowe przepisy oznaczają podwyższenie wieku emerytalnego w Polsce?
Nie. Zmiana dotyczy komorników sądowych i asesorów komorniczych, a nie wszystkich pracowników. Nie zmieniono w ten sposób powszechnego wieku emerytalnego, który w Polsce wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.
Należy rozróżnić trzy kwestie: prawo do emerytury, możliwość dalszego wykonywania zawodu oraz obowiązek odwołania ze stanowiska po osiągnięciu ustawowej granicy wieku.
W przypadku komorników nowe przepisy pozwalają kontynuować pracę po ukończeniu 65 lat, ale nie nakazują pozostawania na stanowisku aż do siedemdziesiątki. Osoba, która uzyskała uprawnienia emerytalne, nadal może z nich skorzystać zgodnie z obowiązującymi zasadami.
Zmiana granicy wieku dla komorników nie oznacza, że polscy pracownicy innych zawodów będą musieli pracować do 70. roku życia.
Debata o wieku emerytalnym pozostaje jednak aktualna w kontekście sytuacji demograficznej, rosnącej liczby emerytów i relacji między liczbą osób pracujących a świadczeniami wypłacanymi z systemu ubezpieczeń społecznych. Rozwiązania przyjęte dla komorników nie stanowią jednak automatycznej zapowiedzi analogicznych zmian dla wszystkich grup zawodowych.
Niemcy również rozważają zmiany w systemie emerytalnym
Dyskusja o dłuższej aktywności zawodowej toczy się również w innych państwach europejskich. W Niemczech kanclerz Friedrich Merz zapowiedział reformę emerytalną, w ramach której rozważane są między innymi zmiany dotyczące możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę po długim stażu pracy.
Jednym z najbardziej spornych zagadnień jest tam emerytura od 63. roku życia dla osób spełniających określone warunki stażowe. Zwolennicy ograniczenia wcześniejszego odchodzenia z rynku pracy argumentują, że system musi sprostać rosnącym wydatkom związanym ze starzeniem się społeczeństwa.
Merz wskazywał, że finansowanie coraz większej liczby świadczeń przez malejącą liczbę osób pracujących staje się coraz trudniejsze. Ta argumentacja wpisuje się w szerszą europejską debatę o tym, jak pogodzić stabilność finansów emerytalnych z prawem do odpoczynku po zakończeniu kariery zawodowej.
Polskie zmiany dotyczące komorników mają jednak inną podstawę niż planowane reformy niemieckiego systemu emerytalnego. W Polsce chodzi przede wszystkim o granicę wykonywania konkretnego zawodu oraz równe traktowanie, a nie o podwyższenie powszechnego wieku emerytalnego.
Co oznacza zmiana dla komorników i systemu egzekucyjnego?
Nowe przepisy umożliwiają komornikom i asesorom dłuższą aktywność zawodową, a jednocześnie eliminują wcześniejsze ograniczenie związane z ukończeniem 65 lat. Zmiana może pomóc w utrzymaniu doświadczonych pracowników oraz ograniczyć liczbę sporów wynikających z obowiązkowego odwoływania ze stanowisk.
Dla asesorów znaczenie ma także zniesienie sześcioletniego limitu. Pozwala ono lepiej dostosować tempo rozwoju zawodowego do indywidualnych planów, bez ustawowego terminu, który wcześniej wymuszał decyzję o dalszej ścieżce kariery.
Nowelizacja obowiązuje od 12 sierpnia 2025 roku. Nie podnosi powszechnego wieku emerytalnego w Polsce, lecz przywraca komornikom i asesorom możliwość wykonywania zawodu do ukończenia 70 lat oraz znosi maksymalny czas trwania asesury komorniczej.
